Seriola dumerili (Risso, 1810) ve Lichia amia (Linnaeus, 1758) türlerine ait Türkçe isimlerin genel ve yerel kullanımlarının değerlendirilmesi

Bu çalışmada Seriola dumerili ve Lichia amia’nın bölgelere göre kullanılan yerel isimleri, Ege ve Akdeniz’e kıyısı olan 10 il ve 11 istasyonda balıkçılarla ve konunun paydaşlarından olan amatör balıkçıların türkçe isim kullanımları sosyal medya aracılığı ile değerlendirilmiştir. Arazi çalışmalarının sonuçlarına göre balıkçıların kıyı illerimizde ağırlıklı olarak S. dumerili’yi %89 akya olarak adlandırdığı tespit edilmiş, ayrıca %5 kuzu, %3 avcı ve %3 imtiyaz isimlerinin kullanıldığı görülmüştür. L. amia’nın %73 çıplak olarak adlandırıldığı %15 Akya fulya, %9 çatal kuyruk ve %3 liça olarak kullanıldığı görülmüştür. Amatör balıkçılar kıyı illerimizde S. dumerili için %54 kuzu, %37 akya ve %9 sarı kuyruk isimlerini kullanmaktadırlar. L. amia için sırası ile %45 liça, %28 çatal kuyruk ve %15 akya, %11 çıplak ve %1 akya fulya amatör balıkçılar tarafından kullanılan isimler olmuştur. Ayrıca makale, kitap, teknik rapor gibi basılı kaynaklarda kronolojik sıra gözetilerek konu incelenmiş ve L. amia için akya, S. dumerili için sarı kuyruk kullanıldığı görülmüştür. Geçmişten günümüze, hatalı kullanımların olmaması ve isim birliği için balıkları isimlendiren balıkçıların S. dumerili için kullandıkları akya ile L. amia’nın çıplak, olarak kullanımları doğru olacaktır.

In this study, the local names of Seriola dumerili and Lichia amia were evaluated by the use of Turkish names by fishermen in 10 provinces and 11 stations on the Aegean and Mediterranean coasts, and amateur fishermen, who are stakeholders in the subject, were evaluated through social media. In addition, the subject was examined in chronological order in printed sources. According to the results of the field studies, it was determined that 89% of all fishermen named S. dumerili as akya, mainly in our coastal provinces. It has been observed that 5% is used as kuzu, 3% as avcı and 3% as imtiyaz. It has been determined that L. amia is called 73% çıplak. It has been observed that 15% is used as akya fulya, 9% as çatal kuyruk and 3% as liça. The names amateur fishermen use for S. dumerili in our coastal provinces are 54% kuzu, 37% akya and 9% sarı kuyruk. For L. amia, the names used by amateur fishermen were 45% liça, 28% çatal kuyruk, 15% liça, 11% çıplak and 1% akya fulya, respectively. In written sources such as articles, books and technical reports, it has been seen that they use akya for L. amia and sarı kuyruk for S. dumerili. From past to present, it would be correct to use L. amia as çıplak and S. dumerili as akya, which fishermen have used to avoid incorrect usage and have unity of name.