Year 2015, Volume 32, Issue 4, Pages 197 - 204 2016-01-16

Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu

Mustafa Tolon [1] , Deniz Günay [2] , Osman Özden [3] , Hülya Sayğı [4] , Dilek Emiroğlu [5]

353 1146

Su ürünleri üretiminin ve potansiyel pazarının en yüksek olduğu Karadeniz Bölgesi’ ndeki toptan balık hallerinin mevcut durumunun karşılaştırmalı olarak ortaya koyulduğu bu çalışma ile su ürünleri dağıtım kanalında önemli bir yeri olan balık hallerinin iyileştirilme çalışmalarının planlanmasına ve ileride yapılacak kapsamlı çalışmalara kaynak oluşturulması amaçlanmıştır. Bu amaçla Türkiye’nin su ürünleri avcılığının %73’ünün sağlandığı Karadeniz Bölgesi’nde faaliyet gösteren Samsun, Trabzon ve Ordu toptan balık hallerinin yapısal ve ekonomik durumları karşılaştırmalı olarak yerinde incelenmiştir. Balık hallerinde 2013 yılında pazarlanan su ürünlerinin türleri ve işlem hacmi verileri hallerin istatistik kayıtlarından; balık hallerinin fiziksel yapısı, çalışanların profili, sağlanan imkân ve hizmetler, gelir ve masraflarını oluşturan kalemler, pazarlama profili, halde faaliyet gösteren komisyoncuların durumu ile ilgili veriler ise hal yönetici, sorumlu ve çalışanları ile yapılan yüz yüze anket sonuçlarından elde edilmiştir. Ayrıca ilgili yönetmelik uyarınca Avrupa Birliği uyum sürecinde öngörülen iyileştirmelerin gerçekleşme durumu incelenmiştir. Karadeniz Bölgesi’nde faaliyet gösteren balık hallerinin mevcut durumunun tüm yönleriyle değerlendirilmesi amacıyla GZFT (Güçlü Yönler, Zayıf Yönler,   Fırsatlar,  Tehditler) analizi yapılmıştır. İncelenen 3 balık halinin 2013 yılında kayıtlı toplam işlem hacmi yaklaşık 13 590 ton olup, Karadeniz Bölgesi toplam su ürünleri üretiminin % 5,51’ini pazarladığı görülmektedir. Kapasite kullanım oranları %7,6 – 55,48 arasında düşük düzeydedir.  2013 yılı gelir miktarı 54 bin TL ile 578 bin TL arasında olup toplam gelir 946 bin TL olarak gerçekleşmiştir. Balık hallerinde altyapı geliştirme yatırımlarına öncelik verilmesine rağmen henüz kapasite kullanım oranı, hijyen ve pazarlama imkanları bakımından istenen düzeye ulaşmadığı görülmektedir.
Karadeniz, balık hali, su ürünleri pazarlama, GZFT analizi
  • BSGM., 2013. Su Ürünleri Toptan Satış Yerleri. Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü <http://www.tarim.gov.tr/BSGM/Belgeler/Icerikler/Su Urunleri Altyapıları /su_urunleri_toptan_satış_yerleri.pdf > (21.08.2014)
  • BSGM., 2014. Su Ürünleri İstatistikleri. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü, Ankara, 13 p.
  • Cadilhon, J.J., Fearne, A. P., Hughes, D. R., Moustier, P., 2003. Wholesale markets and food distribution in Europe: new strategies for old functions. Department of Agricultural Sciences, Imperial College London (Wye Campus).
  • Çankaya, A., 2005. Trabzon İlinde Su Ürünleri Sektörünün Mevcut Durumu ve Geleceği. Yunus Araştırma Bülteni, 2005 (3), pp.3-4, Trabzon.
  • Dağtekin, M., Emeksiz, F., 2010. Trabzon İlinde Su Ürünleri Üretimi ve Pazarlama Yapısı. (Yüksek Lisans Tezi), Çukurova Üniversitesi, Adana.
  • DPT., 2007. Dokuzuncu Beş Yıllık Kalkınma Planı Su Ürünleri Özel İhtisas Komisyonu Raporu. Devlet Planlama Teşkilatı, Ankara.
  • EC., 2000. Council regulation on the common organisation of the markets in fishery and aquaculture products, European Commission, Reg.No.104, Brussels.
  • Erdoğan, N., Düzgüneş, E., 2004. Karşılaştırmalı Bir Yaklaşımla İstanbul Balık Hali. Ulusal Su Günleri, İzmir.
  • ITO, 2010. İstanbul Su Ürünleri Hali, Bilgi Notu, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Şubesi, 15 Nisan 2010, İstanbul, p.17
  • Köse, S.G., Tokay, N.M., Baygar, S., Özer, T., Çolakoğlu, N.P.A., Alçiçek, Z., 2010. Türkiye'deki su ürünleri işleme sektörünün durumu sorunları ve çözüm önerileri. In: Türkiye Ziraat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi, 11-15 Ocak, Ankara.
  • Mol, S., Sağlam, Ö. E., 2004. Investigating Seafood Marketing Conditions in Some Important Turkish Seafood Markets in Comparison with European Countries. Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 4(2).
  • Nazır, B., 2011. Dersaadet’te ticaret. İstanbul Ticaret Odası Yayınları (Sayı 2010-109), İstanbul.
  • OTB., 2014. Karadeniz'de balıkçılık ve sorunları. Ordu Ticaret Borsası Yayınları, Ordu, 32 p.
  • ÖİK., 2014. Onuncu Kalkınma Planı 2014-2018. Su Ürünleri Özel İhtisas Komisyonu Raporu, T.C.Kalkınma Bakanlığı, Ankara.
  • Piumsombun, S., 2001. Production, accessibility, marketing and consumption patterns of freshwater aquaculture products in Asia: A cross country comparison. FAO Fisheries Circular (973).
  • Sağlam, N. E., Sağlam, C., 2010. Samsun Balık Halinde 2007-2010 Yılları Arasında İşlem Gören Türlerin İncelenmesi ve Hal İçerisindeki İşletmelere Genel Bir Bakış. Ege J Fish Aqua Sci, 27(4): 241-261
  • Şahin, Y., 2011. AB ve iş dünyası: Balıkçılık sektörü. İKV Değerlendirme Notu (38).
  • Tekinay, A. A., Alpaslan, M., Özen, Ö., Akyüz, P., Güroy, D., 2002. 1996-2001 Yılları Arasında Çanakkale Balık Hali’nde Pazarlanan Su Ürünleri ve Çanakkale Bölgesi Üretim Miktarlarının Karşılaştırılması. Ege J Fish Aqua Sci, 19(3-4), İzmir, 445-463.
  • TKB., 2002. Su Ürünleri Toptan ve Perakende Satış Yerleri Yönetmeliği, T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, No: 24790.
  • TUİK., 2013. Su Ürünleri İstatistikleri.Türkiye İstatistik Kurumu, Ankara.
  • Türkyılmaz, T., Hasaltuntaş, O., 2003. Su Ürünleri Toptan ve Perakende Satış Yerleri Yönetmenliğinin Getirdikleri. Yunus Araştırma Bülteni, 2003(1).
  • Üçok, D., 2003. Istanbul Balik Hali'nin Hijyenik Durumunun Belirlenmesi. Yüksek lisans tezi, Danisman Mol, S., Istanbul Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Istanbul.
  • Yıldırım, B. R., Akyol, O., 2012. İzmir Balık Hali: Mevcut Durum, pazarlanan türler (2007-2011) ve Sorunlar. E.Ü. Su Ürünleri Dergisi, 29(4), 151-155. doi: 10.12714/egejfas.2012.29.4.01
  • Yıldırım, B. R., Akyol, O., 2013. İstanbul balık halinin fiziki koşulları ve pazarlanan türler (2007-2011). Su Ürünleri Dergisi, 30(1).
Primary Language tr
Journal Section Articles
Authors

Author: Mustafa Tolon

Author: Deniz Günay

Author: Osman Özden

Author: Hülya Sayğı

Author: Dilek Emiroğlu

Bibtex @ { egejfas180393, journal = {Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences}, issn = {1300-1590}, eissn = {2148-3140}, address = {Ege University}, year = {2016}, volume = {32}, pages = {197 - 204}, doi = {10.12714/egejfas.2015.32.4.04}, title = {Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu}, key = {cite}, author = {Tolon, Mustafa and Günay, Deniz and Özden, Osman and Sayğı, Hülya and Emiroğlu, Dilek} }
APA Tolon, M , Günay, D , Özden, O , Sayğı, H , Emiroğlu, D . (2016). Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu. Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 32 (4), 197-204. DOI: 10.12714/egejfas.2015.32.4.04
MLA Tolon, M , Günay, D , Özden, O , Sayğı, H , Emiroğlu, D . "Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu". Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences 32 (2016): 197-204 <http://www.egejfas.org/issue/17267/180393>
Chicago Tolon, M , Günay, D , Özden, O , Sayğı, H , Emiroğlu, D . "Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu". Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences 32 (2016): 197-204
RIS TY - JOUR T1 - Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu AU - Mustafa Tolon , Deniz Günay , Osman Özden , Hülya Sayğı , Dilek Emiroğlu Y1 - 2016 PY - 2016 N1 - doi: 10.12714/egejfas.2015.32.4.04 DO - 10.12714/egejfas.2015.32.4.04 T2 - Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences JF - Journal JO - JOR SP - 197 EP - 204 VL - 32 IS - 4 SN - 1300-1590-2148-3140 M3 - doi: 10.12714/egejfas.2015.32.4.04 UR - https://doi.org/10.12714/egejfas.2015.32.4.04 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu %A Mustafa Tolon , Deniz Günay , Osman Özden , Hülya Sayğı , Dilek Emiroğlu %T Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu %D 2016 %J Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences %P 1300-1590-2148-3140 %V 32 %N 4 %R doi: 10.12714/egejfas.2015.32.4.04 %U 10.12714/egejfas.2015.32.4.04
ISNAD Tolon, Mustafa , Günay, Deniz , Özden, Osman , Sayğı, Hülya , Emiroğlu, Dilek . "Karadeniz Bölgesi’nde toptan balık hallerinin yapısal ve pazarlama durumu". Ege Journal of Fisheries and Aquatic Sciences 32 / 4 (January 2016): 197-204. https://doi.org/10.12714/egejfas.2015.32.4.04